Teken bij konijnen

Voorkomen is beter dan genezen, dit geldt ook voor het oplopen van teken. Teken kunnen bij de mens ongeveer vijfig soorten ziektes overbrengen waaronder het gemene de ziekte van Lyme. 

De informatie die wij delen over teken is gebaseerd op informatie van betrouwbare websites, eigen ervaring en contact met het Lyme Centrum.
Informatie op de website is enkel informatief bedoeld en wij verwijzen altijd door naar een arts of (konijnkundige) dierenarts voor aanvullende informatie en vragen.

De informatie op de website vervangt geen informatie van een goede arts of (konijnkundige) dierenarts!

Wat is een teek?

Teken zijn hele kleine vervelende beesten voor mens en dier, soms zijn ze bijna niet zichtbaar en moeilijk te verwijderen. Naast mensen kunnen ook konijnen last krijgen van teken. Teken brengen diverse ziektes over op mens en dier. Bij de mens is de ziekte van Lyme de meest bekend en bij konijnen is dit Myxomatose.

Teken, wat zijn dit eigenlijk? Een teek is een kleine parasiet met 8 poten, het is een klein zwart-bruin diertje. Teken vormen een orde van geleedpotige parasieten die behoren tot de klasse der spinachtigen. Samen met de mijten vormen zij de onderklasse der Acarina. Teken zijn nauw verwant aan mijten, maar de precieze relatie is onduidelijk.
Teken onderscheiden zich van de meeste spinachtigen, zoals de echte spinnen. Teken onderscheiden zich met name van de meest spinachtigen doordat er geen duidelijke scheiding tussen kopborststuk en achterlijf bestaat. De meeste teken soorten hebben geen opvallende, ze hebben onopvallende kleuren als bruin en zwart. Teken kunnen maar met weinig dieren worden verward als je weet waar je op moet letten.

In tegenstelling van wat sommige mensen denken kan een teek niet springen of vliegen, ze kruipen, vallen of klimmen op mensen en/of dieren. Teken komen af op lichaamswarmte en zijn het meest actief tijdens de warme periodes.

De teek heeft een leven dat bestaat uit 4 stadia:
-ei
-larve
-nimf
-volgroeide teek.

Een teek bijt zich vast in het lichaam en zuigt zich vol met bloed en het dier waarop de teek leeft, wordt de gastheer genoemd. Teken leven van het bloed van gewervelde dieren. Een teek bijt zich vast in de huid en laat zich na de maaltijd van bloed, welke tot enige uren tot dagen kan duren weer van de gastheer vallen. Bekende gastheren van teken zijn vogels, reptielen en verschillende zoogdieren waaronder konijnen en de mens.

 Hiernaast op de foto konijn Stoffie met een teek op zijn neus (dit is de originele grote van de teek die je hieronder op de vergrotings foto ziet)
 

Een vergroting van een teek

Deze foto geeft weer hoe een teek eruit ziet, deze foto is vergroot en in werkelijkheid kunnen teken erg klein zijn.

Het lichaam van een teek is in normale toestand slechts een paar millimeter groot, dus vaak worden ze gemist. Een teek heeft van boven een ronde tot ovale vorm en is, van opzij gezien, plat. In volgezogen toestand ziet een teek er bijna bolrond uit en kan meer dan een centimeter groot zijn in deze toestand. Dat een teek groter en boller kan worden is mogelijk dankzij de extreem rekbare huid. Een volwassen vrouwtjes teek kan wel tien keer het eigen lichaamsgewicht aan bloed opzuigen.

Teken voorkomen is beter dan genezen

Teken voorkomen is echt het beste wat je kunt doen, hieronder zullen wij een klein stukje over dit onderwerp delen.

Voorkomen is beter dan genezen en dit geldt niet alleen voor je konijn(en), maar ook voor jou als eigenaar. Vermijd daarom zo veel mogelijk dichte begroeiing, hoog gras en struikgewas,
want hier bevinden zich de teken meestal voordat ze met jou of je  konijn(en) in aanraking komen.

Controleer regelmatig je konijn(en) maar ook jezelf als eigenaar, wij mensen kunnen echt goed (chronisch) ziek worden van een tekenbeet. Een teek goed verwijderen kan de kans op een besmetting met een ziekte verkleinen.

Teken preventie en preventie middelen

Preventief behandelen, tja dat is niet zo gemakkelijk! Er zijn namelijk geen middelen geregistreerd voor dieren.

-er zijn geen dierengeneesmiddelen geregistreerd om konijnen preventief tegen teken mee te behandelen.
-gebruik zeker geen honden- en kattenmiddelen tegen vlooien en/of teken bij konijnen! De reden hiervoor is dat ze vrijwel allemaal zeer giftig zijn voor konijnen!
-een middel dat wel veilig gebruikt zou kunnen worden voor konijnen is Stronghold. (de variant voor konijnen - te halen bij een dierenarts)
Dit middel zou werken tegen teken, maar staat er niet voor geregistreerd!

Een teek verwijderen

Toch een teek gevonden? Verwijder de teek z.s.m. en probeer deze in zijn geheel te verwijderen zonder deze te stressen of te breken.

 Hoe verwijder je een teek het beste?
 -gebruik geen alcohol, jodium, olie of andere middelen voordat je de teek verwijdert.
 -lees de gebruiksaanwijzing van de teken verwijderaar zorgvuldig door.
 -trek, dan wel schuif de teek er langzaam uit (draaien is niet nodig)
 -zorg dat alle monddelen van de teek verwijderd worden en dat het achterlijf en thorax niet geplet worden tijdens dit proces. Ontsmet het beetwondje met 70% alcohol.
 -noteer de datum waarop je konijn of jij bent gebeten bent in je agenda en bewaar de teek eventueel (de teek kan dan eventueel onderzocht worden)
 -houdt je konijn of jezelf goed in de gaten of deze geen afwijkend gedrag gaat vertonen.
 -bij twijfel altijd een dierenarts raadplegen.
 

Misverstanden over het verwijderen van teken!

Er bestaan veel misverstanden over het verwijderen van teken! De informatie welke wij vermelden is gebaseerd op eigen ervaringen en literatuur over dit onderwerp. Wij raden echter iedereen aan om bij vragen over dit onderwerp contact op te nemen met een arts of (konijnkundige) dierenarts.

Met een draaiende beweging verwijderen...
Een teek schroeft zich niet in de huid, dus de teek met een draaiende beweging verwijderen is niet nodig. Er wordt op sommige websites ook afgeraden om dit te doen!
Je kunt de teek mogelijk stressen in dit geval en deze kan dan gaan braken, waardoor je (als een teek besmet is) het risico loopt dat je konijn ook de ziekte oploopt. Dit geldt uiteraard ook als je zelf als mens een teek oploopt.

Een teek verwijderen door de teek te irriteren...
Het is een misverstand dat teken zouden loslaten als ze worden geïrriteerd met vuur, of door er in te prikken of te knijpen. Teken proberen te stikken door er iets overheen te smeren is ook af te raden.
Alle het bovenstaande waarbij de teek wordt geïrriteerd, maakt de kans zoveel malen groter dat deze gaat braken.

Teek verwijderen met een dunne pincet of goede tekenlasso/tang/pen...
Met de vingers een teek weghalen of met een gewone brede pincet geeft ook een kans dat er in de teek wordt geknepen, dit wordt ook afgeraden.
 

Extra tips welke mogelijk handig kunnen zijn

Voor zover onze informatie over teken, hieronder vind je wat extra tips die mogelijk van pas kunnen komen.

-zorg voor een goede teken verwijderaar aan de sleutelbos of in een konijnen EHBO-kist.
-buiten konijnen moet je regelmatig controleren.
-binnen konijnen die wel eens buiten komen, moet je ook regelmatig controleren.